Vì vậy, để giúp bà con chăm sóc tốt ruộng lúa trong thời kỳ quan trọng này, Phòng Khuyến nông thuộc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Ô Diên xin chia sẻ một số kinh nghiệm và biện pháp kỹ thuật cần lưu ý như sau:
Ở giai đoạn này, cây lúa chuyển từ phát triển thân lá sang hình thành bông lúa bên trong bẹ lá. Các đỉnh sinh trưởng hoạt động mạnh, quá trình phân hóa đòng diễn ra nhanh, quyết định số hạt trên bông, tỷ lệ hạt chắc và khả năng cho năng suất sau này. Có thể nói đây là "thời điểm vàng" trong toàn bộ chu kỳ sinh trưởng của cây lúa.
Hình ảnh đỉnh sinh trưởng của bông lúa
Trong giai đoạn làm đòng, nhu cầu về nước của cây lúa tăng cao. Nước là nguồn sống thiết yếu, giữ vai trò quan trọng. Duy trì mực nước hợp lý trong ruộng lúa (thường từ 3–5 cm tùy chân ruộng). Không để ruộng bị khô hạn trong giai đoạn trước và trong khi lúa trỗ. Chủ động tưới bổ sung khi thời tiết nắng nóng kéo dài.
Nước không chỉ giúp duy trì độ ẩm và nhiệt độ ổn định trong ruộng mà còn hỗ trợ quá trình vận chuyển dinh dưỡng lên bông lúa. Nếu ruộng bị thiếu nước, cây lúa sẽ bị stress, đòng phát triển không đầy đủ, dẫn đến hiện tượng bông ngắn, chết bao phấn,trỗ không thoát, nhiều hạt lép, ảnh hưởng nghiêm trọng đến năng suất.
Bên cạnh nước, dinh dưỡng cũng đóng vai trò rất quan trọng. Việc bón phân cân đối, đặc biệt là đạm, kali và các nguyên tố vi lượng, giúp cây lúa phát triển cứng, đòng khỏe, bông to, hạt chắc. Nếu bón phân không hợp lý hoặc thiếu dinh dưỡng, cây lúa dễ bị yếu, giảm khả năng hình thành bông và số hạt.
Ở giai đoạn đỉnh sinh trưởng trước khi trổ bông, cây lúa cũng cần được quản lý tốt về mật độ và ánh sáng. Ruộng lúa quá dày sẽ làm giảm khả năng quang hợp, cạnh tranh dinh dưỡng, khiến cây yếu và đẻ nhánh hữu hiệu thấp. Đồng thời, việc theo dõi và phòng trừ sâu bệnh kịp thời là rất cần thiết để bảo vệ đòng lúa không bị hư hại.
Vì vậy, giai đoạn làm đòng của cây lúa là giai đoạn mang tính quyết định đối với năng suất và chất lượng vụ mùa. Việc chăm sóc đúng kỹ thuật, đảm bảo đủ nước, bón phân hợp lý, giữ ruộng thông thoáng và phòng trừ sâu bệnh kịp thời sẽ giúp cây lúa phát triển tốt, trổ bông thuận lợi, hạt chắc nhiều, góp phần mang lại một vụ mùa bội thu cho bà con nông dân.